Arkimedi ka qene nje fizikant dhe matematikan qe ka jetuar ne Sirakuza ne shekujt 287-212 para lindje se Krishtit.Kreu studimet ne Aleksandri.Studimet e Arkimedit shtrihen ne fusha te gjera te shkences, por ai pati fame me shume ne zbulimet gjeometrike dhe idrostatike.Nje nga zbulimet kryesore te tij eshte Ligji i Arkimedit i cili thote qe mbi nje trup te zhytur ne nje leng ushtrohet nje shtytje ne drejtim vertikal lart , te barabarte me peshen e lengut te zhvendosur.Mbi kete ligj bazohet peshorja hidrostatike qe mat densitetin e nje trupi.

Galileo Galile Kliko per te zmadhuar foton,Galieloka qene astronom, fizikant dhe filozof italian lindur ne Piza me 1564-1642.Fillimisht studioj per mjekesi ne Universitetin e Pizes por me pas e la kete dege per te cilen nuk kishte interes dhe filloj te studionte per matematike.

 

Robert Boyle fizikant dhe kimist irlandez (1627-1691) lindur ne Lismore.Boyle eshte i famshem perKliko per te zmadhuar,Robert Boile ligjin e tij Boyle-Mariot qe thote:"Ne nje temperature kostante nje sasi gazi e caktuar ze nje vellim qe eshte ne perpjestim te zhdrejte me presionin qe ushtruhet mbi te". Ky ligj shprehet eshte me formulen PV=k, dmth ne  nje temperature te caktuar prodhimi i trysnis me vellimin eshte nje madhesi kostante.Ky ligj eshte i vlefshem vetem per gazet ideale.

Isaac Newton fizikant dhe matematikan anglez lindur ne Lincolnshire 1642-1727.Thuhet se Newtoni filloi kerkimet e tij mbi fiziken kur pa nje molle qe mbinte, duke menduar nese forca qe terheq mollen eshte e njejte me ate qe mban henen te rrotullohet reth tokes. Eshte nje nga shkencetaret me te medhenj te ketij shekulli sepse ka forlmuluar ligjet e terheqjes se gjithesishme, mbi te cilat kujtohet ligji i dyte i Newtonit a=F/m, dhe dha kontribut ne zhvillimin e optikes.Shpiku metodat matematikore te njehsimit diferencial dhe integral.

Charles Augustin Coulomb(1736-1806) fizikant francez i cili ka formuluar ligjin e Coulomb qe thote:Mbi dy ngarkesa pikesore q1 dhe q2 ne nje largesi r nga njera tjetra ushtrohet nje force F ne perpjestim te drejte me vleren e ngarkesave dhe ne perpjestim te zhdrejte me katrorin e largesis.Nje ligj i till eshte thelbesor dhe eshte analog me ligjin e Newtonit mbi terheqjen e dy trupave. F=q1q2/r2

Alessandro Volta(1745-1827) fizikant italiaKliko per te zmadhuar!n qe ka shpikur baterine.Studionte per shkenca humane gjithsesi ishte shume i apasionuar mbi shkencat e natyres.Volta krijoi nje mjet njohur me emrin pila e Voltes i cili perbehej nga nje numer i madh disqesh hekuri dhe zinku te ndare nga nje lende saline.Kjo shpikje i hapi rruge praktike perdorimit te elektricitetit.Eshte e njohur gjithashtu Seria e Voltes e cila radhit elementet kimik ne baze te potencialit te tyre ne rritje:Li, K, Ba, Na, Ca, Mg, Al, Mn, Zn, Cr, Fe, Cd, Co, Ni, Pb, Sn, H, Bi, Cu, Ag, Hg, Au.

Andre Marie Ampere fizikant francez(1775-1836) i cili krijoi teorit e para mbi elektrodinamiken e elektromanjetizmit.Ligji i Amperit thote qe F=B.l.i ku me B shprehet intesiteti i fushes magnetik dhe i rryma qe pershkron,kurse rregulla e Amperit lejon te lidh drejtimin e rrymes elektrike me drejtimin e fushes magnetike te prodhuar nga kjo rryme.Nese nje njeri shtrire gjate nje percjellesi rryma e pershkron ne drejtim nga kembet te koka shikon polin e veriut te nje gjilpere magnetike ne te majte te tij.

Michael Faraday (1791-1867) fizikant anglez i cili zbuloi fenomenet e elektroliteve.Gjithashtu Faraday tregoi qe magnetet ushtrojne force mekanike mbi percjellsat qe pershkrohen nga rryme elektrike.Faraday vertetoi qe drita e polarizuar pesonte rrotullim per shkak te fushes magnetike.Nje aplikim i rendesishem i ligjeve te Faraday eshte Kafazi i Faraday:nje kafaz me rrjete metalike me kembe isolues,te gjithe obiektet brenda ketij kafazi nuk kushtezohen nga veprime elektrike te prodhuara nga ngarkesa te jashtme, sepse fusha elektrike e krijuar nga keto ngarkesa, eshte zero brenda ketij kafazi.

James Prescott Joule(Xhaul ne shqip) (1818-1889) fizikant anglez qe zhvilloi kerkime te rendesishme shkencore reth fushes se termodinamikes dhe elektricitetit.Effekti Xhaul thote Q=I2.R.t ku Q eshte sasia e nxehtesise prodhuar ne kohen t ,ne nje percjelles me resistence R te cilin e pershkron nje rryme me intesitet I.Kjo shprehje pervecse eshte e vlefshme per rryma te vazhduara eshte e vlefshme edhe per rryma alternative.

Georg Simon Ohm(1789-1854) fizikant gjerman i cili percaktoi me qartesi konceptet e intesiteti te rrymes dhe te forces elektromotore dhe formuloi ligjin te mban emrin e tij.Ligji i Ohmit shpreh lidhjen midis ndryshimit te potencialit te aplikuar ne ekstremet e nje percjellesi dhe intesiteti te rrymes qe e pershkron ate V-V0=I*R ku  R eshte rezistenca elektrike.Nese ne qark ndodhet edhe nje force elektromotore, atehere formula shprehet ne formen I*R=V-V0 + E.

Wilhelm Conrad Rotgen (1845-1923) fizikant gjerman i cili zbuloi me 1885 nje rezatim me natyre te mistershme(prandaj moren edhe emrin reze X  ose reze Rotgen) me veti shume pershkruese ne gjendje te pershkroje ne menyre zgjedhore trupin e njeriut.Ne vitin 1901 Rotgen mori cmimin noben per fiziken.

Max Ernst Ludwig Planck (1858-1947) fizikant gjerman i cili studioj ne Berlin dhe Monako.Me studimet e tij te thella ne termodinamike ishte nje nga traportuesit e fizikes klasike ne ate moderne.Planku hodhi ipotezat qe energjia nuk eshte nje madhesi e vazhdueshme por eshte nje madhesi diskrete e cila mund te shprehet gjithnje si shumfish i nje vlere elementare te pandashme me tej, h qe sot njihet si kostantja e Plankut.Sasis elemntare te energjise i dha emrin kuantum.

Pierr e Marie Curie(1859-1906,1867-1934)fizikante dhe kimist francez burr e grua,te cilet zhvilluan kerkime mbi radioaktivitetin.Marie arriti te tregonte qe radioaktiviteti i Uraniumit nuk varej as nga gjendja fizike e tij as nga gjendja kimike e tij, por ishte nje karakteristike e vete atomeve te Uraniumit.

Albert Einstein(1879 Gjermani-1955 USA) eshte nje nga fizikantet me te medhenj te epokes sone.Ndikimi i tij ne fiziken e ketij shekulli mund te krahasohet me ndikimin qe pati Newtoni ne vitet 1700.Edhe pse studimet e tij ishin teresisht te drejtuara drejt relativitetit, ai dha nje ndihme thelbesore per zhvillimin e fizikes teorike:me 1905 interpretoj efektin fotoelektrik te pergjithsuar nga Planku mbi trupin e zi.Me 1906 dha nje ndihme mbi shpjegimin e levizjeve Brouniane, kurse me 1907Kliko per te zmadhuar! themeloi teorin kuantistike te nxehtesis specifike.Perseri me 1907 Ashtajnji formuloi ekuacionin qe lidh masen edhe energjine, baze teorike e te gjitha kerkimeve mbi energjine nukleare.Me 1911 arriti te shpjegonte disa anomalitete te orbites se Merkurit,qe nuk gjenin shpjegime me ligjet e Njutonit, dhe me 1915 shpjegoi teorikisht spostimin e drejt ngjyres se kuqe te kuqe te reshtave spektral.Me 1939 shume shkencetar iu drejtuan Ashtanjit qe te fliste me presidentin Rusvellt te USA, per fillimin e krijimit te bombes atomike.Duke pare rezikun nazist Ashtanji me 2 gusht te 1939 shkroi nje leter historike ne te cilen jepte planin e projektimit te Bombes Atomike.Por pasi ai pa demtimin e madh te bombes kerkoi nje perdorim paqesor te energjis nukleare,dhe apeli i tij i fundit per paqen i drejtohet njerezimit me keto fjale:"Ne i drejtojme nje apel qenieve njerezoreve si qenie njerezore:Kujtoni humanitetin tuaj dhe harrojini te tjerat.Nese jeni ne gjendje te beni kete do te hapet rruga e nje parajse te re, perndryshe eshte perpara jush reziku i nje vdekjeje universale."

.Kujdes:Nuk lejohet shumefishimi i ketij materiali me qellim per perdorim publik, ky material eshte i hedhur ne internet dhe i perkthyer per ti ardhur ne ndihme studenteve te shkollave te mesme dhe te larta si dhe per te apasionuar pas shkencave.